Lời Chúa Hôm Nay

₁ Có lời Đức Chúa phán với ông Giê-rê-mi-a rằng:₂ Đức Chúa, Thiên Chúa của Ít-ra-en, phán thế này: Ngươi hãy viết vào một cuốn sách tất cả những lời Ta phán với ngươi.

₁₂ Phải, Đức Chúa phán thế này:
Vết thương của ngươi hết đường cứu chữa,
vết đòn của ngươi không thể lành được.
₁₃ Không ai biện hộ cho vụ kiện của ngươi;
ung nhọt thì còn có thuốc chữa,
chứ ngươi thì vô phương điều trị.
₁₄ Mọi nhân tình của ngươi đều quên ngươi hết,
chúng không kiếm tìm ngươi nữa,
vì ngươi đã bị Ta đánh trọng thương, như bị kẻ thù đánh;
Ta đánh ngươi để nghiêm khắc sửa trị,
chỉ vì sự gian ác của ngươi quá nhiều,
và tội lỗi của ngươi quá nặng.
₁₅ Ngươi kêu la vì thương tích của ngươi làm gì?
Nỗi thống khổ của ngươi thật hết đường cứu chữa!
Ấy chỉ vì sự gian ác của ngươi quá nhiều,
và tội lỗi của ngươi quá nặng, mà Ta đã xử với ngươi như thế.
₁₈ Đức Chúa phán như sau:
Này Ta sẽ đổi số phận của lều trại Gia-cóp,
và nhà cửa nó, Ta sẽ chạnh lòng xót thương.
Thành sẽ được dựng lại trên nơi phế tích,
dinh thự sẽ tọa lạc trên chính chỗ xưa.
₁₉ Từ các nơi ấy, sẽ vọng ra lời cảm tạ và tiếng reo mừng.
Ta sẽ làm cho chúng tăng số, chúng không còn bị sút giảm.
Ta sẽ làm cho chúng được vẻ vang, chúng không còn bị hạ nhục.
₂₀ Con cái nó sẽ lại được như xưa,
và cộng đoàn của nó sẽ đứng vững trước nhan Ta.
Ta sẽ sửa phạt mọi kẻ áp bức nó.
₂₁ Thủ lãnh của nó sẽ từ nó xuất thân,
và người thống trị nó sẽ từ giữa nó mà ra.
Ta sẽ cho nó tới gần, và nó sẽ đến với Ta
- sấm ngôn của Đức Chúa -
vì ai là kẻ cả gan dám đến gần Ta?
₂₂ Các ngươi sẽ là dân Ta chọn,
và Ta, Ta sẽ là Thiên Chúa của các ngươi.

₁ Khi ấy, có mấy người Pha-ri-sêu và mấy kinh sư từ Giê-ru-sa-lem đến gặp Đức Giê-su và nói rằng:₂ “Sao môn đệ ông vi phạm truyền thống của tiền nhân, không chịu rửa tay khi dùng bữa?”

₁₀ Sau đó, Đức Giê-su gọi đám đông lại mà bảo: “Hãy nghe và hiểu cho rõ: ₁₁ Không phải cái vào miệng làm cho con người ra ô uế, nhưng cái từ miệng xuất ra, cái đó mới làm cho con người ra ô uế.”

₁₂ Bấy giờ các môn đệ đến gần Đức Giê-su mà thưa rằng: “Thầy có biết không? Những người Pha-ri-sêu đã vấp phạm khi nghe Thầy nói lời ấy.”₁₃ Đức Giê-su đáp: “Cây nào mà Cha của Thầy, Đấng ngự trên trời, đã không trồng, thì sẽ bị nhổ đi.₁₄ Cứ để mặc họ. Họ là những người mù dắt người mù. Mù mà lại dắt mù, cả hai sẽ lăn cù xuống hố.”

Do Thái giáo coi trọng những nghi thức thanh tẩy bằng nước. Aharon và các tư tế con của ông, trước khi tiến đến bàn thờ để dâng lễ, phải rửa tay chân bằng nước đựng trong một cái vạc đồng. “Họ sẽ tẩy rửa tay chân để khỏi phải chết. Đó sẽ là điều luật vĩnh viễn cho họ, cho Aharon và dòng dõi ông qua mọi thế hệ” (Xh 30,21). Khi khám phá ra những di tích ở Qumran, phía tây bắc Biển Chết, người ta thấy có nhiều hồ tắm (mikvah) được đào dưới lớp đất sét giữ nước. Cộng đoàn những người sống ở đây coi việc tắm rửa hằng ngày tại hồ như một nghi thức thanh tẩy không thể thiếu trong cuộc sống của họ.

Bài Tin Mừng hôm nay bàn đến chuyện thanh tẩy trước khi ăn. Nhóm Pharisêu trách Đức Giêsu vì môn đệ Ngài không rửa tay khi dùng bữa. Thật ra, trong Kinh Thánh Cựu Ước chẳng có luật nào dạy như vậy. Người Pharisêu đã dựa trên một truyền thống truyền khẩu có từ thời ông Môsê. Họ coi truyền thống tiền nhân này cũng ràng buộc chẳng khác nào Kinh Thánh. Đức Giêsu nặng lời vì họ đặt truyền thống của mình lên trên Lời Chúa (cc. 3-9). Khi để ý chi li những điều bên ngoài để giữ cho mình khỏi bị ô uế, họ xao lãng việc để ý đến cái ô uế bên trong con người.

Khi nói với đám đông, Đức Giêsu nhắc họ hãy nghe và hiểu cho rõ (c. 10). “Không phải cái vào miệng làm cho con người ra ô uế, nhưng cái từ miệng xuất ra, cái đó mới làm cho con người ra ô uế” (c. 11). Cái ra từ miệng lại là cái trào ra tự nhiên từ trái tim, từ cái tâm. “Lòng có đầy, miệng mới nói ra” (Mt 12,34). “Cái gì từ miệng xuất ra, là phát xuất tự lòng, chính những cái ấy mới làm cho con người ra ô uế” (c. 18). Đức Giêsu mời chúng ta để ý hơn đến sự ô uế trong lời nói, từ đó khám phá ra cái tâm ô uế của mình. Thanh tẩy lời nói và cái tâm thì quan trọng hơn và khó hơn rửa tay.

Trong thánh lễ, vị linh mục rửa tay trước khi đọc Kinh Nguyện Thánh Thể. Ngày nay, khi cử hành lễ Vượt Qua, người Do Thái có nghi thức rửa tay (rachaz). Lúc rửa tay, họ cầu nguyện: “Lạy Chúa, chúc tụng Chúa là Vua vũ trụ, là Đấng đã thánh hóa chúng con bằng các điều răn và đã ra lệnh cho chúng con tuân giữ luật rửa tay.” Tôn giáo nào cũng cần có những nghi lễ, luật lệ, truyền thống, phụng tự. Làm thế nào để tất cả những điều ấy không chỉ ngừng lại ở bên ngoài nhưng là những phương thế giúp con người thay đổi nội tâm cách sâu xa? Thế giới hôm nay bị trái tim và miệng lưỡi con người làm nó ra ô uế. Kitô hữu được sai vào thế giới để đưa nó trở lại sự trong sạch nguyên thủy. Có cách nào thanh tẩy được thế giới tôi đang sống không?

Cha Antôn Nguyễn Cao Siêu S.J.